Bình Phước tích cực triển khai dạy học theo phương pháp “Bàn tay nặn bột” cho học sinh Tiểu học

Thực hiện Đề án “Triển khai phương pháp Bàn tay nặn bột ở trường phổ thông giai đoạn 2011 – 2015”, đồng thời thực hiện hướng dẫn nhiệm vụ năm học 2012-2013 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cấp tiểu học tỉnh Bình Phước đã tích cực triển khai dạy học theo phương pháp “Bàn tay nặt bột” và đạt được kết quả khả quan sau một năm thực hiện.

Dạy học theo phương pháp “Bàn tay nặt bột” được đưa vào thử nghiệm ở Việt Nam từ năm 1996. Năm học 2012 – 2013, Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai thí điểm tại 63 tỉnh, thành phố trong toàn quốc. Mỗi tỉnh chọn tối thiểu 2 trường tiểu học tham gia.Phương pháp Bàn tay nặn bột (BTNB) chú trọng tới việc hình thành kiến thức cho học sinh bằng các tiến trình tìm tòi nghiên cứu thông qua tiến hành thí nghiệm, quan sát, nghiên cứu tài liệu hay điều tra , … để chính các em tìm ra câu trả lời cho các vấn đề được đặt ra trong cuộc sống. Trong dạy học theo phương pháp BTNB, học sinh là người chủ động trong các hoạt động học tập, tự xây dựng kiến thức thông qua khám phá, thử nghiệm, thảo luận, hợp tác với bạn, dưới sự định hướng giúp đỡ của giáo viên, giúp học sinh phát triển năng lực tự học, phát triển khả năng diễn đạt, ngôn ngữ khoa học.

Nhận thức được ưu điểm của phương pháp Bàn tay nặn bột và tính cấp thiết của việc đổi mới PPDH, năm học 2012 – 2013, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bình Phước đã kịp thời triển khai tập huấn cấp tỉnh và thực hiện thí điểm cấp tỉnh về phương pháp BTNB tại 02 trường điểm là Tiểu học thị trấn Lộc Ninh B (huyện Lộc Ninh), Tiểu học Chơn Thành A (huyện Chơn Thành). Đồng thời chỉ đạo tất cả các Phòng Giáo dục và Đào tạo tổ chức triển khai tập huấn cấp huyện, thị xã về phương pháp BTNB cho cán bộ quản lý, giáo viên cốt cán các trường tiểu học trên địa bàn và hướng dẫn triển khai thí điểm cấp huyện, thị xã. Mỗi huyện, thị xã có thể chọn điểm tối thiểu 2 trường có điều kiện: mỗi trường 2 lớp, mỗi giáo viên dạy thí điểm 1 – 2 chủ đề ở môn Tự nhiên và Xã hội, hoặc môn Khoa học, các tiết học khác, giáo viên chủ động vận dụng ở mức độ phù hợp. Giáo viên được chủ động bố trí thời gian hợp lý để hướng dẫn học sinh học tập.

Sở Giáo dục và Đào tạo đã tiến hành kiểm tra, đánh giá triển khai thí điểm tỉnh về phương pháp BTNB lồng ghép với các đợt kiểm tra chuyên môn. Trong thời gian mới triển khai thí điểm, việc dự giờ chỉ mang tính chất góp ý, rút kinh nghiệm tiết dạy, chưa thanh tra, kiểm tra sư phạm khi giáo viên áp dụng phương pháp BTNB nếu giáo viên không có nguyện vọng được thanh tra, kiểm tra.

Sau một năm thực hiện thí điểm dạy học theo phương pháp BTNB, giáo viên bước đầu chủ động vận dụng nội dung giảng dạy, thiết kế và thực hiện bài dạy, tạo điều kiện tốt nhất để học sinh được thực hành các hoạt động học tập. Giáo viên vận dụng phương pháp dạy học phù hợp với đặc trưng môn học và đăc điểm tâm sinh lí, kích thích phát huy được tính tích cực của học sinh. Học sinh có các kỹ năng thực hành khá tốt, mạnh dạn trình bày phát biểu và tham gia nhận xét, đánh giá; tạo được không khí học tập thoải mái, vui vẻ. Học sinh  được khắc sâu kiến thức vì tự bản thân cảm nhận về biểu tượng ban đầu để tìm ra kiến thức đúng; hình thành tác phong và thói quen làm việc khoa học, thói quen độc lập suy  nghĩ, sáng tạo trong hành động. Chất lượng học tập của học sinh được nâng cao, dần hình thành quan điểm khoa học trong cách sống và học tập của từng em.

Bên cạnh những kết quả đạt được, sử dụng phương pháp BTNB cần phải có sự đầu tư nhiều của giáo viên về thời gian, công sức và kinh phí. Ngoài ra, khi áp dụng phương pháp BTNB trong dạy học thường mất nhiều thời gian do học sinh chiếm lĩnh kiến thức thông qua việc tìm tòi, khám phá của bản thân, trong đó học sinh cần suy nghĩ đưa ra ý kiến bản thân, phải quan sát, thực hành, phải trao đổi, thảo luận …

Trong những năm học tiếp theo, Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp tục đẩy mạnh việc triển khai đổi mới phương pháp dạy học ở tiểu học, trong đó dạy học theo phương pháp BTNB là một trong các phương pháp ưu tiên lựa chọn để triển khai đại trà trong các trường tiểu học tỉnh Bình Phước.